پرورش در آموزش و پرورش
ساعت ٩:٠۳ ‎ب.ظ روز دوشنبه ۳٠ آبان ،۱۳٩٠ : توسط : بهنام

یکی از مهمترین دغدغه های خانواده ها و مسئولین کشور بحث چگونگی تربیت نسل نو پا برای آینده ایران اسلامی میباشد. جهت تحقق این مطلب تا کنون نظرات بسیاری داده شده و طرحهای فراوانی ارائه و اجرا شده اما خروجی هیچکدام نتوانسته خوب و امید بخش باشد. باید به دنبال مشکلات ریشه ای گشت و متخصصین امر تربیت و مجریان با تجربه پا به عرصه گذاشته و با همفکری هم اقدامات اساسی که تا کنون از آنها غافل بوده ایم را یافته و به مرحله اجرا درآورند . همه میدانیم که خیلی زود دیر میشود و قبل از اینکه اوضاع فرهنگی پیچیده تر نشده باید دست به کار شد.

بسیاری از مجریان امور تربیتی مدارس که ارتباط مستقیم و تنگا تنگی با جوانان و نوجوانان دارند متفقل القول معترف به این موضوع هستند که فعالیتهای کنونی امور تربیتی به عنوان مجری و مسئول تربیت نوجانان و جوانان راه به جایی نداشته و بهیچ عنوان مثمر ثمر نیست و مسئولین آموزش و پرورش در مسائل تربیتی نباید به آمار دل خوش کنند.

در اینجا بحث وظیفه و انجام وظایف قانونی مطرح نیست؛ در اینجا بحث رسالت و تعهد ایمانی و دینی است و باید کاری بسیجی و انقلابی انجام داد.

افت تحصیلی یک دانش آموز ممکن است با چند کلاس تقویتی و معلم خصوصی و.... حل شود ؛اما مسائل تربیتی را نمی توان با این کارها حل کرد و اصلاح نمود. چرا که بعضی مواقع اگر کار به موقع خودش انجام نشود قابل جبران با هیچ چیز دیگر نیست مثل یک نوجوان که صحنه های یک فیلم مستاجن را ببیند ؛ این دانش آموز دیگربا بهترین روشها و متدهای تربیتی دانش آموز سابق نمی شود

کار خیلی ظریف و حساس است و باید زودو عاقلانه و منطقی و بدور از احساسات و توهمات تصمیم گرفت وبه مرحله اجرا گذاشت.در این مقاله سعی میشود با توجه به واقعیات جامعه و نه منفی گرایی و یا بزرگنمایی علل عدم موفقیت را بررسی و سپس بهترین روشهای اصلاح را بیان نماییم.


 
غدیر
ساعت ۱٠:٤۸ ‎ب.ظ روز یکشنبه ٢٢ آبان ،۱۳٩٠ : توسط : بهنام

سلام خلق و خداوندگار حی قدیر
به سرزمین غدیر و به روز عید غدیر
غدیر، عید همه عیدهای خلق و خدا
غدیر، روز علی، روز گفتن تکبیر
غدیر عید خدا، عید جن و انس و ملک
غدیر عید نبوت، غدیر امر خطیر
غدیر روز بزرگی که با بیان نبی
تمام دین خداوندگار شد تفسیر
غدیر دست وسیع تمام رحمت‌ها
غدیر مرکز نوری که گشت عالمگیر
غدیر روز سرود علی ولی الله
سرود مشترک خلق و ذات حی قدیر
غدیر عید زمان‌ها و نسل‌ها تا حشر
غدیر عید همه خلق از صغیر و کبیر
کمال دین بـه همـه انبیا مبارک باد
خجسته عید علی بر خدا مبارک باد
****
غدیر بر دل اهل نفاق، تیر خداست
غدیر بال بلند عروج اهل ولاست
غدیر نقطۀ یاس منافقین تا حشر
غدیر جشن امید زُراره زهراست
غدیر عید بزرگی که جن و انس و ملک
ندا دهند همه یک صدا: علی مولاست
غدیر، سفرۀ گستردۀ خدا بر خلق
غدیر، روضۀ سرسبز جنۀ‌الاعلاست
بیا ز قول نبی خطبۀ غدیر بخوان
بخوان که وحی خداوندگار بی‌همتاست
بخوان ثنای علی را، بخوان، به خلق بگو:
که عید عید ولایت که عید عید خداست
بخـوان خطابـۀ عیـد غـدیـر را امروز
بخوان بخوان که شناسی امیر را امروز
****
امیر صف شکن کار زار کیست؟ علی
کسی که داشت به کف ذوالفقار کیست؟ علی
نه مرد بدر فقط، مرد خیبر و احزاب
نه یار غار، بگو یار یار کیست؟ علی
امام فاطمه، جان نبی، ابوالحسنین
ولی حضرت پروردگار کیست؟ علی
به آن خدا که خدای علی است می‌پرسم:
که در کنار خدا شهریار کیست؟ علی
کسی که جای نبی خفت و جان گرفت به کف
خدا نمود به او افتخار، کیست؟ علی
فراریان احد! آن کسی که روز احد
نمود خصم ز تیغش فرار، کیست؟ علی
کسی که روز بزرگ غدیر از او اسلام
گرفت تا به ابد اقتدار کیست علی
علی مقـام ولایت ز ذوالجلال گرفت
به روی دست نبی از خدا مدال گرفت
****
یگانه آینۀ نور سرمد است علی
علی است عین محمّد، محمّد است علی
هزار غاصب اگر حق او بگیرد باز
بدان وصیِ بلافصلِ احمد است علی
جلال و قدر خداداده را خدا داده
مؤیِد است و خدا را مؤید است علی
خداست نامتناهی، ولی خدا داند
که عبد بوده، ولی عبد بی‌حد است علی
زمام عالم و آدم بوَد در انگشتش
مگر نه اینکه خداوند را ید است علی
صراط جمع ندارد، به انحراف مرو
که در صراط خدا خط ممتد است علی
بهشت باغ و گل و نخل و میوه نیست عزیز
خدا گواست که خلد مخلد است علی
کسی که دیـد جمال عـلی، بهشت، بهشت
به خنده گفت همانا علی، علی است بهشت
****
علی کسی است که دین سایه‌ای ز قامت اوست
سلامت همه اسلام در سلامت اوست
بگو شوند به کل فضائلش منکر
همان وجود علی مدرک امامت اوست
علی که خاک نشین نیست گر به خاک آمد
خدا گواست که از کثرت کرامت اوست
به خلد رحل اقامت گر افکنَد، عیب است
کسی که بر سر کوی علی، اقامت اوست
حلال زادگی شیعه ثبت و مستند است
همان ولایت مولا علی علامت اوست
شهامت علی از فتح بدر و خیبر نیست
گذشتن از همۀ حق خود شهامت اوست
صدای نالۀ زهرا شنیدن از پس در
گواه منزلت و صبر و استقامت اوست
علـی ز سلطنت روزگـار عـارش بـود
جهان به دیده کم از کفش وصله دارش بود
****
به جز خدای نداند کسی که حیدر کیست
علی است جان پیمبر، ولی پیمبر کیست
از آن کسی که ز خیبر فرار کرد بپرس:
کسی که کرد به یک حمله فتح خیبر، کیست؟
بـرادران مسلمـان! قسم بـه ذات خـدا
کسی که گشت به ختم رسل برادر، کیست؟
نـداد فـاطمه را مصطفی بـه ایـن و بـه آن
کسی که فاطمه را گشت کفو و همسر کیست؟
الا الا ز تمــام پیمبـران پـرسیـد:
کسی که هست به دوشش لوای محشر کیست؟
کسی که یک تنه شد یار مصطفی به احد
خرید رنج نود زخم را به پیکر، کیست؟
بیـا ز قـول نبی خطبـۀ غدیـر بخـوان
در این خطابه عیان می‌شود که رهبر کیست
کسی که حق علی را ربود و فخر نمود
در این مقـام علی هم اگر نبود، نبود
****
نه هر که گشت محمّد، پیمبری داند
نه هر که حق علی بُرد، رهبری داند
نه هر که مسند حیدر گرفت و تند نشست
میان معرکۀ جنگ، حیدری داند
نوشته‌اند بر آن در که سوخت از آتش
چگونه عدل کُشی دادگستری داند
علی شناس یکی بود و او محمّد بود
«که قدر گوهر یکدانه گوهری داند»
به دست و تیغ و جوانمردی علی سوگند
فقط علی است که اسلام پروری داند
زبان شعر کجا، وصف او کجا؟ هرگز
نه عنصری نه نظامی نه انوری داند
مقام سائل او را به سلطنت ندهند
گدای درگه او کیمیاگری داند
چگونـه خواست فلانی ستـد برابر او؟
کم است از آنکه نهد رو به کفش قنبر او
****
مقام و زمزم و رکن و حرم علی است علی
امام لوح و امام قلم علی است علی
به خواجه دو سرا ختم انبیا احمد
برادر و وصی و لحم و دم علی است علی
کسی که نفس رسول خدا به «انفسنا»ست
به نفس پاک پیمبر قسم علی است علی
وفا علی است، مروت علی است، عدل علی است
تمام جود، تمام کرم علی است علی
ز بدر تا شب قدر آنکه جان به دست گرفت
ستاد محکم و ثابت قدم علی است علی
کسی که قلب حرم زادگاه او گردید
حرم به مقدم او شد حرم علی است علی
کسی که پیش دو چشمش سپاه غم برخاست
نیوفتاد به ابروش خم علی است علی
کم است گویم اگر از صحابه برتر بود
علی نبـود پیمبـر ولـی پیمبـر بـود
****
جهان به کام عدم بود و یا علی می‌گفت
علی هماره خدا و خدا علی می‌گفت
چو خواست آدم خاکی ز جای برخیزد
به پا ستاد و به صوت رسا علی می‌گفت
صدای یا علی از رود نیل بر می‌خواست
به دست حضرت موسی، عصا علی می‌گفت
به غزوه و احد و بدر و خیبر و احزاب
نبی قدم به قدم ذکر «یا علی» می‌گفت
قرار بود شود کعبه زادگاه علی
که خشت خشت حرم ز ابتدا علی می‌گفت
گر آفتاب بگوید علی، تعجب نیست
خدا سخن، شب معراج، با علی می‌گفت
حسن هماره توسل به حضرتش می‌جست
حسین هم به صف کربلا علی می‌گفت
امام و راهبر اولیا علی است علی
هماره با همه انبیا علی است علی
****
تویی بزرگ و همه عالمت حقیر علی
تویی کبیر و جهان کودک صغیر علی
امیر شهر کجا و فقیر کوچه کجا؟
تو را امیر توان گفت یا فقیر، علی؟!
اسیر نفس نگشتن نه مدح توست که نفس
همیشه بوده به زنجیر تو اسیر علی
به آن خدا که محمد رسول اوست قسم
پس از رسول تویی بر همه امیر علی
تو بی نظیرترین مرد عالمی مولا؟
چنان که نیست خداوند را نظیر علی
به گندمی دهد آدم بهشت، لیک تو را
شکم ز نان جوین هم نگشت سیر علی
اگر شود دو جهان زیر و رو هزاران بار
تویی رسول خداوند را و وزیر علی
همیشه روح محمد بود به پیکر تو
همیشه منبر پیغمبر است منبر تو
****
که جای دست خدا پا نهاد غیر از تو؟
که روی دوش نبی ایستاد غیر از تو؟
پس از نبی که تو را خود امام خواند و امیر
مرا امام و امیری مباد غیر از تو
به ذات خالق منان به حرمت کعبه
نداشت ذات خدا خانه زاد، غیر از تو
که برد پیش‌تر از من دل مرا از دست
که دست بر روی قلبم نهاد غیر از تو؟
نبود و نیست به عالم زمام‌داران را
برای نوع بشر عدل و داد، غیر از تو
که بین معرکه بخشیده خصم را شمشیر
چه کس به قاتل خود شیر داد غیر از تو؟
قسم به اشک یتیمان، به پیش اشک یتیم
که لرزه بر بدنش اوفتاد غیر از تو؟
چنان که دور نبی حیدری به غیر تو نیست
پس از رسول خدا رهبری به غیر تو نیست
****
غدیر بود که اسلام از او کمال گرفت
غدیر بود که از کافران مجال گرفت
غدیر بود که شیعه به دوستی علی
جلال در کنف ذات ذوالجلال گرفت
غدیر بود که قرآن دوباره صاحب یافت
غدیر بود که شیطان ره زوال گرفت
غدیر بود که پیغمبر از خدای بزرگ
برای سینۀ پاک علی مدال گرفت
غدیر بود که لبخند فتح عدل شکفت
غدیر بود که توحید اعتدال گرفت
خدا گواست که جشن غدیر را باید
نه روز هجده ذیحجه، کل سال گرفت
پس از غدیر کسی راه رستگاری یافت
که دامن علی و خط سرخ آل گرفت
بگیـر «میثم»، ایـن حکم خالق ازلی است
کسی که بعد محمد امام توست علی است


 
عزت نفس در نوجوان
ساعت ۸:٤٧ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ۱۸ آبان ،۱۳٩٠ : توسط : بهنام

مسئله عزت نفس و مقوله خود ارزشمندی، از اساسی ترین عوامل در رشد مطلوب شخصیت کودکان و نوجوانان است. برخورداری از اراده و اعتماد به نفس قوی، قدرت تصمیم گیری و ابتکار، خلاقیت و نوآوری، سلامت فکر و بهداشت روانی، رابطه مستقیمی با میزان و چگونگی عزت نفس و احساس خود ارزشمندی، فرد دارد. امروزه در اصلاح و درمان بسیاری از اختلالات شخصیتی و رفتاری کودکان و نوجوانان نظیر کمرویی و گوشه گیری، لجبازی و پرخاشگری، تنبلی و کندروی به عنوان اولین یا مهمترین گام به ارزیابی و پرورش احساس عزت نفس، تقویت اعتماد به نفس و مهارتهای فردی و اجتماعی آنان می پردازند. برای اینکه کودکان و نوجوانان بتوانند از حداکثر ظرفیت ذهنی و توانمندی های بالقوه خود بهره مند شوند می بایست از نگرشی مثبت نسبت به خود و محیط اطراف و انگیزه ای غنی برای تلاش برخوردار شوند. بدون تردید نوجوانانی که دارای احساس خود ارزشمندی و عزت نفس قابل توجهی هستند نسبت به همسالان خود در شرایط مشابه، پیشرفت تحصیلی و کارآمدی بیشتری از خود نشان می دهند و نیز از ویژگی های صاحبان تفکر واگرا و افراد خلاق، داشتن اعتماد به نفس و احساس خود ارزشمندی بسیار بالاست لذا پرورش احساس عزت نفس در کودکان و نوجوانان از مهمترین وظایف خانواده و دست اندرکاران تعلیم و تربیت است که دراین ارتباط بیشترین نقش بر عهده الگوی رفتار است.

تعریف عزت نفس:

عزت نفس از (خودپنداره) متفاوت است. خود پنداره عبارت است از مجموعه ویژگی هایی که فرد ممکن است برای توصیف خویش به کاربرد مثلا خود را دوست حسین، علاقمند به داستان های علمی، فوتبالیست خوب یا... بداند که اینها محتوای خود پنداره را تشکیل می دهند و اما عزت نفس عبارت از ارزشی است که اطلاعات درون خود پنداره، برای فرد دارد و از اعتقادات فرد و برخورد تمام صفات و ویژگی هایی که در او هست ناشی می شود.
اگر نزد یک کودک دانش آموز ممتاز بودن ارزش زیادی داشته باشد ولی خودش دانش آموز متوسط یا ضعیف باشد، وی از پایین بودن عزت نفس خود رنج می برد با این وجود ممکن است توانایی بدنی و محبوبیت همین کودک در میان همسالانش بیشتر از توانایی تحصیلی اش باشد. حال اگر در هر دو زمینه ممتاز باشد عزت نفسش بالا خواهد بود.
پس عزت نفس هر فرد براساس ترکیبی از اطلاعات عینی در مورد خودش و ارزشهای ذهنی که برای آن اطلاعات قائل است بنا نهاده می شود. انسان اگر در زندگی هیچ چیز نداشته باشد اما دارای عزت نفس باشد همه چیز بدست خواهد آورد وبرعکس این گفته نیز صادق است اما این عزت نفس چگونه بوجود می آید. استوار (1979) فرمولی برای عزت نفس تهیه نموده است: نوزاد پس از تولد بطور فزاینده ای از وابستگی و ناتوانی خود و نیاز به بزرگسالان آگاه می شود. اگر نوزاد در خانواده ای متولد شده باشد که آن خانواده پذیرنده وی باشد و او را مورد محبت نوازش و علاقه قرار دهند به تدریج در طی رشد و تکامل خود احساس ارزشمندی می کند و والدین را به عنوان موضوعهای خوب، درونی می سازد.
بر اثر تکرار تائید و تصدیق های بیرونی، حس ارزشمندی در خود، درونی می شود حال اگر این نوزاد در خانواده ای به دنیا آمده باشد که مورد پذیرش و نوازش قرار نگیرد از همان ابتدا دچار احساس فقدان ارزشمندی می گردد و این نقیصه طی فرآیند رشد روانی به گونه های مختلف بر رفتار فرد تأثیر می گذارد.
در پی مطالعاتی که توسط (الیسون) انجام شد مشخص گردیده که از دست دادن حس کنترل و ایجاد نارضایتی فردی یکی از جنبه های مشخص عزت نفس پایین بوده است. در بررسی هایی که بر روی افراد دارای عزت نفس پایین صورت گرفته علائمی چون: شکایات جسمانی، افسردگی و اضطراب، کاهش سلامتی عمومی بدن، بی تفاوتی و احساس تنهایی، تمایل به استناد شکست خود به دیگران، عدم رضایت شغلی و کاهش عملکرد، عدم موفقیت آموزشی گزارش شده است همچنین افرادی که دارای عزت نفس می باشند از ویژگیهای ذیل برخوردارند:

¤ مستقل عمل می کند :

در مورد مسایلی که چون استفاده از وقت، پول، حرفه، لباس و مانند این ها دست به انتخاب و تصمیم گیری میزند.

¤ مسئولیت پذیر است :

سریع و بااطمینان عمل می کند. مسئولیت کارهای روزمره خود نظیر شستن البسه و نظافت خانه و کارهای شخصی را خود انجام میدهد.

¤ به پیشرفت هایش افتخار می کند :

هنگامی که از پیشرفت هایش سخن به میان می آید با مسرت تصدیق می کند و حتی به سبب آنها گاه از خود تعریف می کند.

¤ به چالش های جدید مشتاقانه روی می آورد :

مشاغل ناآشنا و آموزشهای جدید توجهش را جلب می کند و او با اطمینان، خود را درگیر آنها می کند.

¤ دامنه وسیعی از هیجانات و احساسات را نشان می دهد :

می تواند راحت قهقهه بزند، فریاد بکشد، به گونه ای ارتجالی محبتش را بروز دهد و به طور کلی هیجانهای مختلفی را ابراز می کند.

¤ ناکامی را به خوبی تحمل می کند :

هنگام رویارویی با ناکامی می تواند واکنش های گوناگونی نظیر شکیبایی، خندیدن به خود، حرف زدن و غیره از خود نشان دهد و قادر است از آنچه موجب ناکامی اش است سخن گوید.
¤ احساس می کند می تواند دیگران را تحت تأثیر قرار دهد. از نفوذی که بر افراد خانواده، دوستان و حتی معلمان و... دارد مطمئن است.

¤ عزت نفس پسران و دختران نوجوان :

بطور کلی میزان عزت نفس در طول دوران نوجوانی به همراه سن افزایش می یابد البته بین دختر و پسر، از نظر تحول عزت نفس تفاوتهایی وجود دارد. براساس یکی از جدیدترین تحقیقات که بر روی 3000 نوجوان انجام گرفته است دختران نوجوان در مقایسه با پسران نوجوان، عزت نفس ضعیف تر و انتظارات زندگی پایین تری دارند و از نظر اعتماد به نفس و اعتماد به تواناییهای خود نیز در سطح پایین تری قرار دارند. در دبستان اکثر دختران اعتماد به نفس دارند ،خود را تایید می کنند و درباره هویت خود دیدی مثبت نشان می دهند. اما در آغاز نوجوانی کمتر از یک سوم آنها این ادراک را حفظ می کنند. البته در مورد عزت نفس پسران نیز افت دیده می شود اما نسبت های آنان متفاوت است. مثلا 67 درصد پسران دبستانی اظهار می دارند که از آنچه هستند راضی اند درحالی که در سطح دبیرستان، 46درصد پسران این پاسخ را می دهند. درمورد دختران این نسبت به ترتیب 60و 29درصد به نظر می رسد که البته به تدریج که کودکان به سوی نوجوانی میروند ممکن است دریابیم که پذیرش اجتماعی توسط همسالان بطور فزاینده ای نقش مهمی در شکل گیری عزت نفس کلی نوجوانان دارد.

راههای ایجاد اعتماد به نفس در دانش آموزان

1- تا جائی که امکان دارد به دانش آموزانتان فرصت انتخاب بدهید.
2- رفتار محترمانه ای با دانش آموزان خود داشته باشید او را جدی بگیرید با او به مانند یک کودک رفتار نکنید.
3- بزرگ شدن او را مورد تمجید و تعریف قرار دهید.
4- آزادی های لازم را بدون سرزنش در اختیارش بگذارید (درحد متعادل و متعارف)
5- افکار و احساسات او را به رسمیت بشناسید.

¤ نکات قابل توجه جهت تقویت اعتماد به نفس و عزت به نفس نوجوانان :

1- توجه معلمان به ویژگی های رشد در دوران بلوغ و ابعاد مختلف تغییرات روحی و جسمی نوجوانان در این مرحله.
2- آشنایی و شناخت کامل نیازهای این مرحله از سن از جمله نیاز به سازگاری با تغییرات بدنی و نیاز به رهایی از وابستگی و قیدهای کودکانه، نیاز به بدست آوردن استقلال، نیاز به معاشرت و دوستی، نیاز به مهرورزی و مهرطلبی، نیاز به خودنمایی ومهم جلوه کردن، نیاز به مقبولیت و ستایش.
3- ارضاء درست برخی از نیازهای عاطفی از قبیل نیاز به محبت، مقبولیت و مهم شدن.
4- آموختن روش صحیح ارضاء برخی از نیازها به نوجوان.
5- تصمیم و القای این فکر که نوجوان باید سطح توقعات خود را به اندازه امکاناتش محدود کند.
6- هدایت نوجوان در جهت یافتن راه صحیح برای برآوردن نیازها و تعیین حدود برای توقعاتش
7- ابراز محبت و دوستی با نوجوان در تمام اوقات به ویژه در هنگام بروز رفتارهای متناقض و گرایش های متضاد وی.
8- استفاده از نظرات و راهنمایی مشاوران متخصص در رابطه با مشکلات مختلف نوجوان.

«با یکی یا دو کس مشاوره کن
در اموری که پر خطر بینی
کز یک آئینه پیش رو نگری
وز دو آینه پشت سر بینی»
(سعدی)
9- گوش دادن با علاقه به سخنان نوجوان و پرهیز از مسخره کردن آنها و توجه به رویاهای آینده او.
10- تقویت نیروی ایمان و استفاده از این نیاز نوجوان جهت جلوگیری از لغزش و کجروی و کاهش اضطراب و تقویت اتکا به نفس توسط راهنمایی وی و الگو بودن برای نوجوان.
11- استفاده از نقش گروه همسالان در کلاس و انجام فعالیت پرورشی مختلف و هدفدار جهت استفاده از تمایلات نوجوان در ارضاء نیازهای مختلف آنها.
12- آموزش مهارت های اجتماعی نظیر آداب معاشرت، روش صحیح غذاخوردن، نشستن و نظایر آن که می تواند در اجتماعی شدن آنها مؤثر باشد.
13- توجه جدی به نقش ورزش همراه با شور و نشاط برای تخلیه انرژی نوجوان.
14- دور نگهداشتن نوجوان از دوستان ناباب و ماجراجو.
15- توجه به این مطلب که علت عیبجویی و خرده گیری فراوان نوجوان به این دلیل است که به این وسیله حس داوری و نیروی ارزشیابی و تشخیص خود را تقویت می کند و این رفتار به منزله تمرینی است برای رشد و تکامل او.
16- نوجوانی سن رشد و انعطاف است. هر لحظه امکان تجدید ارتباط با نوجوان وجود دارد.
17- شرایط اجتماعی نسبت به شرایط نسل قبل تغییر کرده و دگرگونی های فراوانی در روش تربیتی به وجود آمده است.
18- هرگونه کجروی یا ناسازگاری نوجوان را عمل بر بزهکاری او ندانید و رفتار تند و خشن درنظر نگیرید.
19- هرگز به نوجوان القاب تمسخرآمیز و حقارت آمیز ندهید چراکه تأثیرات سوء دارد.
20- هرگز به او برچسب نزنید.
(سرانجام برای آنکه کودکی با عزت نفس بالا پرورش دهیم باید خود دارای عزت نفس شایان توجهی باشیم.)


 
کلاسهای پرورشی
ساعت ٧:۳٩ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ۱۸ آبان ،۱۳٩٠ : توسط : بهنام

برای تبیین جایگاه امور تربیتی در نظام آموزشی ابتدا باید دید که نظام آموزشی چه نوع نظامی است و چگونه طراحی شده است. البته منظور از بررسی نظام آموزشی آن وجهی است که در ارتباط با امور تربیتی قرار می گیرد. بررسی نظام آموزشی نشان می دهد که این نظام از بدو تاسیس یعنی از زمان مرحوم امیرکبیر و سپس در دوره های متعدد و حتی بعد از انقلاب اسلامی در دوره تغییر نظام آموزشی، الگوبرداری از کشورهای غربی چون فرانسه، استرالیا، ژاپن، کانادا و... بوده است. تصور بر این بود که آموزش، آموزش است و شیمی و فیزیک دیگر اسلامی و غیراسلامی ندارد. پس می توان بهترین نظام های آموزشی غرب را انتخاب کرد و با تجربه و تلفیق آنها نظام آموزشی کشور را طراحی نمود. این تفکر بعد از انقلاب نیز حاکم بود و برخی معتقد بودند که ساختارها را نیز می توان الگو گرفت. حال اینکه آیا چنین تصوری از نظام درست است و می توان نظام را از جای دیگری گرفت و مقداری تربیت اسلامی بدان اضافه کرد و بشود آموزش و پرورش کشور، خود بحث بسیار گسترده ای است که فرصتی دیگر را می طلبد.
    بعد از انقلاب شهید رجایی و شهید باهنر به دنبال این بودند که با چنین نظامی چکار می توان کرد؟ چنین نظامی مشکلش از نوع تاسیس ناشی می شد. نظام آموزشی غرب و مواد آموزشی آن براساس فرهنگ و جهان بینی شان شکل گرفته بود و آنها برای مفاهیم علمی چون فیزیک و شیمی آزمایشگاه داشتند یعنی میدان تجربه و عمل برای بچه هایشان ایجاد کردند. حالااین نظام از غرب گرفته شد اما آنها مفاهیم ارزشی و انقلابی نداشتند که الگو بگیرند. آنها اصولامفاهیم ارزشی را به عهده کلیسا گذاشتند و ماموریت مدرسه را تنها آن می دانند که بچه هایی خودکفا و توانا تحویل جامعه بدهند و دیگر کاری به ارزش ها ندارند، چون جایگاه دین و ارزش ها را کلیسا می دانند نه مدرسه. پس این نظام آموزشی وارداتی، سیستمی برای آموزش مفاهیم ارزشی نداشت. شهید رجایی معتقد بود که باید در حالی که مدارس دایر است اصلاحاتی را انجام دهیم. البته قبل از انقلاب نیز کارهایی صورت گرفت مثل زنگ دینی که کتاب های آن را شهید بهشتی و شهیدباهنر و دیگران نوشتند که در جای خود اثرات عمیقی را برجای گذاشت. بعد از انقلاب هم اصلاحاتی انجام شد چون تغییر اسامی محتوا و عکسها در کتاب های درسی و... اما کاملامشهود بود که با این کارها مشکل حل نمی شود. شهید رجایی معتقد بود که تا سیستم عوض نشود، مشکل حل نمی شود.
    چندین کار در این راستا انجام شد یکی اینکه گفته شد بیاییم مجموعه ای را طراحی کنیم که مفاهیم ارزشی را انتقال دهد اما این مفاهیم ارزشی میدان تجربه می خواستند. مثلامعلم دینی می گوید نماز را در اول وقت و با حضور قلب بخوانید، به پدر و مادر خود احترام بگذارید، ترحم کنید، راست بگویید، این مفاهیم، میدان تجربی نداشتند. پس اولین قدم تکمیل نظام آموزشی ناقص بود و آن ایجاد آزمایشگاه ها و میدان های تجربی برای مفاهیمی ارزشی بود که در مدرسه آموزش داده می شد و لذا وقتی معلم دینی بر نماز اول وقت تاکید می کرد، آزمایشگاهش برنامه نماز جماعت بود تا نماز در عرصه تئوری، در صحنه عمل نیز به اجرا گذاشته شود و در آزمایشگاه تکمیل گردد. وقتی اردو طراحی شد هدف آن بود که آن مدیر یا معلم وقتی صدای اذان را شنیدند، خود اولین کسانی باشند که مهیای نماز شوند. در واقع از این طریق می خواستیم برای تک تک مفاهیم ارزشی جایگاهی درست کنیم اما چون در نظام آموزشی غرب جایی برای این کار وجود نداشت مجبور شدیم این برنامه ها را خارج از وقت آموزشی بگذاریم و چون الگویی برای انتقال این مفاهیم وجود نداشت طراحان آن غریبه قلمداد شدند و نظام آموزشی کار خودش را دنبال کرد.
    بنابراین اولین ماموریت امور تربیتی تکمیل نظام آموزشی و ایجاد فضاهای تجربی لازم برای انتقال مفاهیم ارزشی و انقلابی بود.
    دومین ماموریت امور تربیتی این بود که بحث پرورش و تربیت را به طور دائم مطرح کند و آنچه را که وجود دارد یا به وجود می آیند سامان دهد و جهت بخشد. هیچ کدام از موسسین و برنامه ریزان نظام آموزشی ادعا نمی کردند که پرورش و تربیت را نیز از غرب آورده اند ومدعی پرورش نبوده و نیستند. ما نیز ضمن آنکه به جدا بودن آموزش از پرورش معتقد نیستیم و نتیجه آموزشی را پرورش می دانیم، اما باید متذکر شویم همان طور که فیزیک از نظام آموزشی جدا نیست مسئول می خواهد، پرورش نیز چنین است و کسی را می خواهد که نتایج آموزش معلمین را جمع بندی و ساماندهی کند. از این رو شهید رجایی ضرورت دید تا مرکزی را راه اندازی کند برای طرح دائم مسائل پرورشی و ساماندهی آن.
    در سومین ماموریت به دنبال آن بودیم که نظامی را طراحی کنیم تا بچه هایمان را به مقصد برساند. اصلاحاتی انجام شده بود اما می دانستیم که چنین نظام و سازمانی نمی تواند بچه ها را تربیت کند این نکته را بگوییم که ما پرورش و تربیت را نیز همان آموزش می دانیم. بچه آموزش می بیند و یاد می گیرد که به بزرگترها سلام کند، آن وقت همه می گویند که چه بچه باتربیتی، یعنی وقتی آموزشها جهت یابد و ساماندهی شود و هدف خاصی را دنبال کند، در نهایت منتج به تربیت می شود. ما به جدایی این دو مقوله قائل نیستیم و در واقع آموزشی ها بودند که این جدایی را ایجاد کردند و گفتند که ما از غرب فقط آموزش را گرفته ایم. مفهوم آموزش یعنی همه امور، آگاهی ها، اطلاعات، معرفت ها و شناخت هایی که به بچه ها می دهیم که در نهایت آن آموزش ها شاکله و شخصیتی ایجاد می کند که به آن تربیت گفته می شود.
    بنابراین سومین ماموریت، تغییر بنیادی نظام آموزشی بود. در واقع مبنای این تغییر از آنجا گذاشته شد و هدف آن طراحی نظامی بود که مثلامعلم فیزیک اش نیز ماموریت تربیتی اش روشن باشد و این نظام خاص نظام تربیتی جمهوری اسلامی بود که می باید طراحی می شد. این مهم نیاز به نهادی داشت که هم زمینه و هم بستر حرکت را برای این انقلاب فرهنگی عمیق فراهم کند و هم در وقت اجرا بازوی توانمندی برای انجام کار باشد و بخش تحقیقات امور تربیتی در واقع باید چنین وظیفه ای را دنبال می کرد.
    ایده و آرمان طراحان و برنامه ریزان کلاسهای پرورشی مدارس ارائه یک الگو در برنامه ریزی درسی مدارس است تا بتوانند کلاس مفید، سازنده و فعالی را با شرایط ذیل برای مربیان خود تدارک ببینند؛
    -1 تدوین مطالب آموزشی در این کلاس ها توسط خود دانش آموز صورت می گیرد. این امر علاوه بر اینکه زمینه ای برای مطالعه عمیق تر و نمودی از تفحص و جستجوی مطالب را بنیان می گذارد، میزان تعامل دانش آموز را با مباحث ارائه شده افزایش خواهد داد و همین افزایش تعامل باعث یادگیری بهتر مطالب تدوین شده خواهد شد.
    -2 نقش فعالی و غیرانفعالی دانش آموز در چنین کلاس هایی متضمن تحرک و ایجاد فعالیت های مثبتی است که نهایتا تامین اهداف متعالی نظام تعلیم و تربیت و بهره مندی بیشتر از نتایج رفتارها را به دنبال خواهد داشت.
    -3 با توجه به اهمیت و نقش هنر در اکتشاف، ابتکار و خلاقیت های بارز و موجود در توانمندی های نهفته دانش آموزان و علاوه بر آن به جهت نظم، ترتیب و آفرینشی که در این مقوله مهم وجود دارد از طرفی شدت علاقه و رغبت های پایدار متربیان را در به کارگیری مستمر چنین فعالیت هایی سبب شده و از طرفی دیگر استفاده قابل توجه از عنصر هنر در کلاس های پرورشی که محتوای تربیتی آن قابل تدوین می باشد امکان رشد و بالندگی بیشتر دانش آموزان را فراهم خواهد آورد.
    -4 روش تدریس مربیان چنین کلاس هایی مبتنی بر کار جمعی و هدایت گروهی است و چنین روشی بهره وری مناسب و اثربخشی بهتر فعالیت ها را به دنبال خواهد داشت.
    -5 امکان رابطه اجتماعی میان دانش آموزان در کلاس و ارائه نقش های اجتماعی فعال به آنان از مزایای دیگر وجود چنین کلاس هایی می باشد تا بتوان عملکرد مناسبی را برای فعالیت های آتی آنان در ورود به زندگی حقیقی هر فرد پی ریزی نمود.
    -6 تبدیل کلاس به صحنه کارگاه و تلاش دسته جمعی دانش آموزان، لحظات مناسب کار و تلاش یدی متربیان را فراهم می آورد. این چنین فعالیت های رضایت بخشی میزان تعامل دانش آموزان و نهایتا کارآمدی فعالیت های کلاس را افزایش خواهد داد.
    -7 از مزایای مهم تر وجود چنین کلاسهایی در موقعیت کنونی جامعه، امتداد خط فعالیت کلاس پرورشی به فضای خارج از مدرسه و گره خوردن فعالیت ها با ذوق دانش آموزان کلاس می باشد که به نوبه خود می تواند در پر نمودن اوقات فراغت دانش آموزان موثر بوده و نتیجه مطلوبی را عاید آنان نماید و علاوه بر آن ارزش های آموخته شده در کلاس را به محیط خانه دانش آموز تسری دهد و در گسترش فرهنگ تربیتی موجود در نظام آموزش و پرورش نقش آفرین باشد.
    -8 از آنجا که برنامه های آموزشی چنین کلاسهایی مطابق استعدادها و ذوق های مختلف دانش آموزان ارائه می شود و امکان استفاده از همکاری حرفه ای سایر معلمان نیز در ارائه برنامه های کلاس وجود دارد موقعیت مناسبی را برای ایجاد انگیزه و بهبود وضعیت تحصیلی دانش آموزان فراهم خواهد آورد.
    از جمله مشکلات متربیان تربیتی کشور کثرت فعالیت های موردانتظار از آنان به عنوان “فعالیت های تربیتی مدارس” است. گستردگی و ابعاد وجودی نظام تربیتی انسان به همراه ظرافت و پیچیدگی های ذاتی وجود آدمی چنان طلب می نماید کسی که فرصت تفکر و توان عمل هدایتگرانه و پیگیری عکس العمل ها و عملکرد های متفاوت کودکان را دارد، ایفاگر نقش مربی تربیتی مدرسه باشد چرا که شناخت دقیق رفتارها محتاج بررسی و تجزیه و تحلیل است و علت یابی هر رفتار روش هدایتی خاص خود را دارا می باشد که باید با مطالعه علمی رفتار و کسب تجربه و مشاوره فنی به این مهم نایل آمد.
    پیش نیاز چنین حرکت مهمی مطالعه به روز و به هنگام مباحث روانشناسی، انسان شناسی و جامعه شناسی است و یک مربی آگاه ساعاتی از روز را باید به مطالعه مباحث جدید فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و... بگذراند و علاوه بر آن اوقاتی از روز را به تفکر و تامل در وقایع و حوادث روز، رفتارهای قابل مشاهده دانش آموزان و همچنین برنامه ریزی و طراحی فعالیت های جاری مدرسه سپری نماید.
    
    
    
    
    
    
    
 روزنامه رسالت، شماره 6406 به تاریخ 29/1/87، صفحه 6 (فرهنگی - آموزشی)


 
جذابیت کلاس ذرس
ساعت ٧:۳٦ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ۱۸ آبان ،۱۳٩٠ : توسط : بهنام

گرد آوری حمید رضا ترکمندی سایت زیباوب

 

پیشنهاداتی به معلمان برای اثر بخشی و کارایی بیشتر در کلاس درس

جذابیت کلاس درس و جلوگیری از خستگی معلم و دانش آموزان

حمید رضا ترکمندی کارشناسی ارشد مدیریت

     قبلا" در مورد اثر بخشی و کارایی مطالبی در سایت قرار داده شده بود و این مطلب مفید را هم بدان اضافه می کنیم .

هر معلمی با بالا رفتن تجربه اش پی خواهد برد که باید به برخی کارهای ضروری در کلاس درس توجه نماید ، بعضی اعمال را نباید انجام دهد، و خود را در کلاس برای دقایقی به جای شاگردان فرض نماید . تجربه نشان داده معلمانی که در کلاس درس فعالیت و تحرک بیشتری داشته ، به شغل خود علاقه و عشق می ورزند ، هدف های متنوعی دارند ، درگیری ها و جنگ اعصاب کمتری داشته باشند ، دیر تر از دیگران فرسوده و شکسته خواهند شد و همیشه به عنوان فردی شاداب و با نشاط و موفق در شغل خود نزد دیگران شناخته شده اند . در زیر به صورت خلاصه ، کارهایی که معمولا" در کلاس درس باعث حلب توجه دانش آموزان ، علاقمندی به درس و معلم و نشاط آنان میشود و برگفته از تجارب شخصی است ، ذکر می گردد .

       با شنیدن نام " برنامه " یا " طرح درس " یا " طرحی برای مدیریت کلاس"  ، اذهان به سراغ چندین صفحه کاغذ می رود که در آن با دقیقه و ثانیه ، ریز فعالیتها نوشته شده و به عبارتی ، معلم را در چهار چوب مقرراتی ، محصور می کند ، (و به این دلیل خیلی ها حتی در مورد آن هم صحبت نمی کنند) اما مقصود از داشتن برنامه ، الزاما" با ثبت آن ( و چیزی شبیه به طرح درس معرفی شده در کتب روش تدریس ) ، یکسان نیست . موارد زیر در دوره ابتدایی تا دبیرستان اعمال شده است و تاثیرات شگرفی بر دانش آموزان داشته است :

1-     به محض مشاهده علایم خستگی در دانش آموزان و حواس پرتی آنان ، جریان تدریس  یا پرسش را قطع کرده و به آنها اجازه داده شود که از جای خود بلند شده ، کشش عضلانی داشته ، نفسی بکشند و دقایقی کوتاه آزاد باشند ( در این حال تحمل برخی مزه پرانی ها به هم در جلسات اول  ، ضروری است و سپس عادت خواهند کرد ) ، اگر بدون توجه به خستگی دانش آموزان به تدریس یا پرسش ادامه دهیم ، در واقع کاری بیهوده و بی ثمر را دنبال خواهیم کرد .

2-     هیچگاه بدون اطلاع قبلی ، پرسش کلاسی یا امتحان کتبی برگزار نکنیم و حتی در جلسه قبل ، صفحات و نوع پرسش و حتی افرادی که از آنان پرسش شفاهی انجام می شود تلویحا" مشخص شوند و این صرفا" برای رفع حالت اضطراب دانش آموزان است ، برخی معلمان برای  حالت " همیشه آماده باش بودن کلاس " توجهی به این نکته ندارند که امتحان یا پرسش  بدون اطلاع قبلی ، از نظر دانش آموزان نوعی مچ گیری محسوب می شود . در رابطه با دانش آموزانی که از آنان پرسش به عمل می آید باید گفت معمولا" به سه دسته تقسیم می شوند و هر کسی تکلیف خود را خواهد دانست و در کنار آن پاسخ گویی داوطلبانه هم مد نظر قرار می گیرد و بدین ترتیب دانش آموزان تمایل بیشتری هم برای جواب دادن دارند و درگیری ها خیلی کمتر می شود .

3-     حتما" قبل از تدریس درس جدید ، خلاصه مطلب قبلی برای دانش آموزان گفته شود و آنها را به هم ربط داد .

4-     اگر وقت اضافه ای در کلاس موجود بود ، نباید گذاشت دانش آموزان از سرو کول هم بالا بروند بلکه به نحوی باید آنها را تحت آموزش قرار داد به عنوان مثال صحبت و تبادل نظر در مورد مسایل اجتماعی محل سکونت ، یا وضع مدرسه و غیره ، دانش آموزان اظهار نطر در جمع را خیلی دوست دارند .

5-     طوری برنامه ریزی شده  که هر جلسه با توجه به دوره تحصیلی و پایه ، حدود 3 تا 5 دقیقه یک رفتار نیکو اجتماعی  فردی ، و یک روایت یا حئیث مرتبط با دانش آموزان در پایان کلاس ذکر می شود . دانش آموزان آن را یاداشت می کنند این موارد حتی در کلاس ریاضی  و تاریخ و غیره هم امکان پذیر است و اگر حالت اظهار نظر پیدا کند ، از آن به عنوان روش تدریس  " قضاوت به شیوه حقوقی"  هم   استفاده می شود .

6-     با بهره گیری از روش ایفای نقش ( برای هر درسی امکان دارد) توسط دانش اموزان ، منظور خود و موضوع  را سریعتر و بهتر به دانش آموزان منتقل کنید ، بهتر است جلسه قبل ، قرار ایفای نقش ، موضوعات و شرکت کنندگان مشخص شوند .حمید رضا ترکمندی http://moallem1.blogfa.com

7-     به صلاحدید معلم می توان هر جلسه یکی از دانش آموزان را به ترتیب انتخاب کرد تا مطالبی در راستای درس را به دانش آموزان ارائه دهد ( این کار بین دانش آموزان به نام کنفرانس  مشهور است) . اگر معلم بتواند اهداف این کار را کاملا" تشریح و زمینه های آن را فراهم نماید ، شاگردان هم بدان علاقمند خواهند شد ، در صورتی که همه کلاس در برنامه شرکت کنند ، موانعی مانند  تمسخر دیگران ،اضراب صحبت در روبروی همکلاسی ها و غیره به تدریج  کمتر خواهد شد .

8-     استفاده از ارزانترین و کاراترین تشویق ها یعنی تشویق لفظی ( با دلیل نه طبق عادت کلامی ) را در کلاس هرگز فراموش نکنید . کلماتی مانند : آفرین !  احسنت !  خوبه ! باریک ا...! تشکر ! به جابود ! خوشحالم ! و غیره اثری شگفت انگیز دارد .

9-     استفاده از  تشویق " کف زدن " توسط کل کلاس برای موفقیتهای کوچک و بزرگ آنان ، یا به دنبال آمادگی کل دانش آموزان یا گروهی از آنان برای پاسخ گویی به درس ، اتمام درس ، کسب نمرات مطلوب ، اظهار نظرهای مناسب و غیره ، حال و هوای کلاس را عوض خواهد کرد .

10-دو کار در کلاس نباید توسط معلم فراموش شود ، و اثر معجزه آسایی در آرامش و آمادگی دانش آموزان دارد و آن ذکر صلوات در برخی مواقع و یا  تلاوت آیاتی از قرآن مجید با ترجمه توسط یکی از دانش آموزان است . و این کار ارتباطی به دروس خاص ندارد اینکه نباید فقط به کلاس دینی و پرورشی یا قرآن بسپاریم . حداقل هر چند جلسه یکبار شروع کلاس با تلاوت قرآن در آرامش شاگردان موثر است ...

11-بردن روزنامه به کلاس حتی ، دو سه هفته یکبار ،و اختصاص دقایقی از ذکر خلاصه مطالب آن که مرتبط با درس باشد، مفید است .

12-برای پرسش پای تخته الزامی نیست که دانش آموز سرپا و روبروی دانش آموزان بیاستد ، می توان برای آنها که خیلی اضطراب دارند ، یک صندلی روبروی میز معلم گذاشت تا دانش آموزانی که مایل هستند روی آن نشسته و با حالت شبیه به مصاحبه به درس پاسخ گویند ( با اجرای این روش ، کلیه دانش آموزان ، خصوصا" شاگردان مضطرب ، تمایل نشان داده و نمرات مطلوبی کسب کرده اند )

13-هر دو ماه یکبار  به صورت غیر مستقیم نظر دانش آموزان خود را در مورد  شیوه تدریس و کلاس داری و برنامه آن بسنجید ، مطالبی را به شما خواهن گفت که قطعا" تعجب خواهید کرد!(شنیدن یا خوانده انتقادات دانش آموزان  جرات خاصی می خواهد !) و شما باید برای رفع نقایص روش خود اقداماتی بیاندیشید یا از رضایت آنان مطلع شوید.www.zibaweb.com

14-سعی کنید هر ساله با دانش آموزان خود تعدادی عکس دسته جمعی بیاندازید و یکی از دانش آموزان اسامی را پشت عکس یااگر دیجیتالی بود به صورت دستی برای شما بنویسد ، این کار خیلی مورد علاقه دانش آموزان است و احساس صمیمیت خاصی با معلم می کنند و برخی از آنها که برای کلاس درد سر ساز بوده اند با این اعمال ، تغییراتی خواهند داشت . امروزه دوربین های دیجیتالی و غیره  کار را بسیار راحت و کم هزینه کرده اند .

15-حتی در دبیرستان به دانش آموزانی که درخواست بیرون رفتن از کلاس و ابخوری یا غیره را دارند ، توجه نمایید  و در راهنمایی و ابتدایی به هیچ وجه مانع نشوید ، در غیر این صورت آن دسته دانش آموزان به اجبار در کلاس نشسته و حتی گاها" شاهد مشکلات ناخواسته ای خواهید شد مثل : تهوع ، بیهوش شدن از ضعف یا احساس شرمندگی آنان ، برخی معلمان به اشتباه ، عدم اجازه به دانش آموز را نشان از مدیریت مطلوب خود و اداره کلاس می دانند ! برای این مورد باید در شورای معلمان هماهنگی لازم با دفتر صورت گیرد مانند کنترل برای عدم خروج از مدرسه و ...

16-با هماهنگی دفتر مدرسه و انجمن اولیا جوایز هر چند ساده مانند  خودکار و غیره را تهیه و به بهانه های مختلف هر مدت یکبار به دانش آموزان اهدا کنید در این میان دانش آموزانی که پیشرفتهایی داشته اند باید بیشتر مورد توجه قرار گیرند تا حال مشاهده نشده که آنها جایزه را رد کنند  و هیچ سالی هم نبوده که انجمن اولیا و مدیر مدرسه از تهیه این جوایز کوچک  خوداری نمایند . حتی در دبیرستان هم این موارد به کار گرفته و دانش آموزانی که دارای توانایی مالی بسیار بالایی هستند ، از این کار معلم بسیار خوشحال می شوند .

17-تهیه تراکت هایی برای کلاس توسط معلم در رابطه با درس یا موضوعات دیگر و نصب آن در کلاس ( در حضور دانش آموزان) توجه آنان را به شدت جلب می کند ( قبلا با خودکار و مازیک نوشته می شد ولی امروزه هر مدرسه ای چاپگر دارد ...)نباید این کار را فقط وظیفه مربی پرورشی دانست بلکه برای هر درسی امکان پذیر است .

18-استفاده از روش مصاحبه 2 یا 4 نفری در رابطه با درس یا موضوعات اجتماعی توسط دانش آموزان و با هدایت معلم برای آنان بسیار جذاب است که می توان دو میز را در پای تخته  روبروی هم گذاشت و 4 نفر  دو به  دو برای مدت 5 تا 10 دقیقه  با هم به بحث بپردازند . البته باید جلسه قبل موضوع و افراد مشخص شوند و نظارت کامل معلم برای رسیدن به هدف مد نظر قرار گیرد .

19-هر معلمی در شرایط لازم میتواند مهارت های زندگی را در کلاس به دانش آموزان آموزش دهد گاهی وقت ذکر یک خاطره کوتاه از حسادت ، میتواند در تغییر نگرش دانش آموزان بسیار موثر باشد و درگیری های کلاسی و یا درگیری با دفتر را به طرز چشمگیری کاهش داد ، معلمان چند دهه قبل پند و نصایح خود را از دانش آموزان دریغ نمی کردند و عموما" نتایج مطلوبی داشت و شما هم حتما" خاطره ای از این اعمال معلم در کلاس دارید .

20-رعایت زمانبندی دروس بسیار مهم است اگر در یک جلسه  3 درس داده شود و یا 3 جلسه پشت سر هم فقط پرسش پای تخته بدون تدریس داشته باشیم ، اشکال ایجاد خواهد شد و منتظر خستگی خود و دانش آموزان و افزایش  بی نظمی آنها و جنگ اعصاب برای خود باشید .

21-هر چند وقت یکبار به دانش آموزان اجازه بدهیم خاطرات خوب و بد خود را از کلاس  شما یا کلاس سنوات قبل برای کلاس تعریف کنند ، این مورد علاوه بر اینکه یک بازخورد مفید برای روش شماست ، می تواند در جذابیت کلاس  و رفع نگرانی و حتی اضطراب دانش آموزان هم نقش داشته باشد .

22-اگر وقت اضافه ای موجود بود ، با دانش آموزان در مورد مهمترین اتفاقات هفته پیش در سطح شهر یا رسانه ها تبادل نظر کنید تا دید آنها به مسایل محیط و نحوه بیانشان را تقویت نمایید .

23-بردن کتابهای مرتبط با درس ، اثر خوبی بر حلب توجه دانش آموزان دارد و این اعمال را هرگز فراموش نکرده و شما را به عنوان معلمی دلسوز و علاقمند به حرفه خود معرفی خواهد کرد .

24- متاسفانه برخی معلمان ، "تدریس" را با در آوردن سئوال و جواب تمام متن توسط خودشان ، اشتباه می گیرند ! این کار علاوه بر اینکه باعث انهدام خلاقیت و کاوشگری دانش آموز می شود بلکه معلم را خسته کرده و دانش آموز چیز تازه ای یاد نخواهد گرفت  ! باید گفت بعضی از والدین در این کار معلم هم نقش دارند و وی را مجبور میکنند که به خیال خود ، فرزندشان را برای امتحان آخر سال آماده کند ! اگر نوشتن نمونه سوال لازم است بهتر است این کار را به دانش آموزان محول کنیم ، آنهم بعد از تدریس و با هدف مشخص برای صفحات محدود، و باز هم متاسفانه باید گفت برخی والدین یا دانش آموزان از بعضی معلمان تعریف و تمجید می کنند که ؛ حتی یک سوال را از کتاب جا نمی گذارد ( والبته یک کلمه هم توضیح نداده !)

25-صحبتهای بسیار مختصر با دانش آموزان در سالن و حیاط  یا حای درب مدرسه ، نقش مهمی در آرام کردن آنها در کلاس خواهد داشت و آنها احساس صمیمیت بیشتری  با معلم خواهند کرد.این صحبتها می تواند بسیار ساده و غیر خصوصی باشد مانند : "معلوم بود که دیشب درست رو خب خوانده بودی !"  یا  " آمادگی تو برای کنفرانس امروز خیلی خوب بود "  یا " ایا باز هم می توانی 3 خط مطلب در مورد درس فلان بنویسی ؟" ... این کار در هر سه دوره مهم است ولی در دبیرستان برای پیشگیری از اخلال و بی نظمی در کلاس و  در دوره ابتدایی و راهنمایی باعث کاهش چشمگیر اضطراب آنان خواهد شد . متاسفانه شنیده شده که" این کار ها دانش آموزان را پر رو خواهد کرد !"

26-وضع نکردن مقررات دست و پاگیر  و خشک کلاسی با عث جلوگیری از خستگی معلم و دانش آموز در کلاس خواهد شد  مهمتر اینکه آنها از معلم و کلاس دلزده نخواهند شد . بعضی معلمان حساسیت زیادی به جنب و جوش گریز ناپذیر شاگردان در کلاس دارند و حتی تنبیه هایی را اعمال کرده و وقت گرانبهای کلاس را به درگیری و تنبیه در مورد مقررات خود ، اختصاص می دهند .( به عنوان مثال کسی به هیچ وجه نباید برگردد و دانش آموز دیگر را نگاه کند ... یا نگاه کرده به پنجره کلاس ممنوع است !)

27-هر چند وقت یکبار نسبت به استفاده از تلویزیون و کامپیوتر و پخش تراکهایی در رابطه با درس ، برای دانش آموزان جالب خواهد بود و در یادگیری خیلی موثر است .

28-متاسفانه جدیت  بیش از اندازه و افراطی و خشک بودن معلم در کلاس باعث عدم علاقه دانش آموزان به وی ، درس و مدرسه خواهد شد و خود را مجبور به " تحمل" معلم و کلاس خواهند دانست  ، حتی این جدیت و سختگیری افراطی باعث شده تا برخی دانش آموزان از ادامه تحصیل در آن رشته جدا" واهمه داشته و مسیر زندگی آنها عوض شود ،  معلمانی که خوش اخلاق بوده و تبسم بر لب داشته باشند در آموزش موفق ترند ، شما هم این را تایید می کنید اگر ؛ در حدی باشد که مورد سوء استفاده قرار نگیرد . (نباید قاطعیت ، مدیریت وتوانایی اداره مطلوب کلاس را با سختگیری افراطی معلم ، اشتباه گرفت )

29-تغییر محل کلاس حداقل ، ماهی یکبار  موجب جلب توجه دانش آموز می شود مانند تشکیل کلاس در کارگاه ، آزمایشگاه ، نمازخانه ، کتابخانه وغیره.

30-یکی از راههای علاقمند کردن شاگردان به کلاس و درس و معلم  و همچنین رفع کدورتهای احتمالی طرفین ، بردن دانش آموزان به گردش علمی کلاسی است حتی بازدید از نمایشگاههای کتاب ، صنایع دستی ، جشنواره های دانش آموزی ، حضور در مزار شهدا برای دانش آموزان متوسطه  ، هواشناسی و غیره با هماهنگی دفتر مدرسه و اداره متبوع ، فواید زیادی دارد ...

در پایان متذکر می شود تمام موارد بالا در کلاس و پایه های مختلف و برای دروس مختلف اعمال شده است و نه تنها وقت برای تدریس و توجه به زمان بندی دروس کم نیامده بلکه شاهد کمترین در گیری ها در کلاس و نیز بازده خوبی در رفتار و عملکرد و حتی میانگین نمرات پایان ترم هم بوده ایم و نکته مهمتر اینکه اگر دانش اموزان بدانند  معلم این کارها را برای ارتقای سطح علمی و آموزشی دانش آموز و حتی به منزله احترام به دانش آموزان انجام می دهد ، هیچگونه سوئ استفاده ای نخواهند کرند ( سوء استفاده به معنای مصطلح همکاران) . موفق باشید . در صورت استفاده از مطلب لطفا " منبع را بنویسید :  حمید رضا ترکمندی

 


 
متن سرود آمریکا آمریکا ننگ به نیرنگ تو
ساعت ۱٢:۳٧ ‎ق.ظ روز شنبه ۱٤ آبان ،۱۳٩٠ : توسط : بهنام

آمریکا آمریکا ننگ به نیرنگ تو
خون جوانان ما می چکد از چنگ تو
ای ز شراره ستم شعله به عالم زده
امن و امان جهان یکسره بر هم زده
بر سر هر خرمنی در د ل هر گلشنی
آتش بیداد تو صاعقه غم زده
ثروت انبوه تو خون دل توده هاست
کین تو بر سینه ها دشنه ماتم زده
دزد جهان خواره ای دیو ستم پاره ای
عقرب جراه ای روبه مکاره ای
جور و جفا در تو هست مهر و وفا در تو نیست
زهر بلا در تو هست شهد صفا در تو نیست
در همه دور زمان چون تو ستم کاره نیست
عامل هر فتنه ای صلح و صفا در تو نیست
آمریکا آمریکا ننگ به نیرنگ تو
خون جوانان ما می چکد از چنگ تو
در همه گیتی به پاست نائره جنگ تو
گوش جهان خسته طبل بد آهنگ تو
مظهر شیطان تو یی دشمن انسان تویی
ای همه اهریمنی سرحد فرهنگ تو
رسم تو عصیانگری کار تو ویرانگری
تیره شده عالم از حیله و نیرنگ تو
دشمن هر ملتی موجب هر ذلتی
سایه هر وحشتی فتنه هر امتی
جور و جفا در تو هست مهر و وفا در تو نیست
زهر بلا در تو هست شهد صفا در تو نیست
در همه دور زمان چون تو ستم کاره نیست
عامل هر فتنه ای صلح و صفا در تو نیست
آمریکا آمریکا ننگ به نیرنگ تو
خون جوانان ما می چکد از چنگ تو


 
13 آبان ماه
ساعت ۱٢:۳٢ ‎ق.ظ روز شنبه ۱٤ آبان ،۱۳٩٠ : توسط : بهنام

سالروز فریاد ایران بر دشمن بشریت خجسته باد


 
زندانی
ساعت ٧:۱٩ ‎ب.ظ روز دوشنبه ۱۱ مهر ،۱۳٩٠ : توسط : بهنام

زندانی دارای دو در است، یکی در آزادی و دیگری دَرِ اعدام. این زندان دارای دو زندانبان است که یکی از آنها راستگو و دیگری دروغگوست. خودِ زندانبانان همدیگر را به خوبی می شناسند. در این زندان مردی محبوس است که نمی داند کدامیک از زندانبانان راستگو، و کدامیک دروغگو است؟ به او اجازه می دهند، از هر یک از زندانبانان که دلش می خواهد سؤالی بکند و از پاسخ طرف مقابل بفهمد در آزادی کدام است تا از آن خارج شود. پرسشی که او باید بکند تا به آزادی او بینجامد چیست؟


ادامه مطلب را مطالعه کنید
 
← صفحه بعد